ASSASSIN. Tarixiy-zamonaviy roman (9)

Jahongir Muhammad

Jahongir Muhammad

TO’QQIZINCHI BOB

1998 yilning oxiri

Yangi yil bayramidan bir kun oldin Mirtemirga Amerikada uzoq yillardan beri yashayotgan Chol telefon qildi. Mirtemir Amerikaga hali yaqinda kelgani uchun Cholni uncha yaxshi bilmas edi. Ammo hamma Chol haqida gapirardi. Hech kim uning nomini aytmas, hamma uni Chol der edi.
Kimdir uni har qanday ishni uddasidan chiqa oladi, desa yana kimdir har qanday odamga har qanday to’hmatni qilishdan qaytmaydi, juda ko’p odamni qon qaqshatgan der edi. Mirtemir uzoq yillardan beri muxolifatda. Turkiyada ekanligida O’zbekiston gazetalaridan birida Chol haqida tanqidiy maqola chiqdi. Shunda radiodan telefon qilib, Mirtemirdan mazkur maqolaga fikr so’rashdi. U bunday maqolalar qanday tayyorlanishi haqida gapirib berdi. Ko’p o’tmay Choldan minnatdorchilik maktubi oldi. Orqasidan esa Cholning Karimovga qarshi ish qilmagani haqida yozgan ochiq xatini o’qidi.
Shu bois u Choldan uzoq turishga harakat qildi. Ammo Amerikaga kelgan kuniyoq ostonasida Chol paydo bo’ldi. Olis bir mamlakatda eshikdan kirib kelgan vatandoshga kim ham quchoq ochmaydi. Cholning bilmagan narsasi yo’q ekan. To’g’rirog’i o’zini hamma narsani bilgandek qilib ko’rsatar ekan. Stalindan gap ochilsa, u bilan qaysi yili qaerda va qaysi soatda uchrashganini aytsa, Nerudan gap boshlansa, unga qanday maslahat berganini hikoya qilardi. Dunyodagi hamma liderlar bilan uchrashgan, hamma voqealarning ichida bo’lgan va hatto boshqarib turgan qilib ko’rsatardi o’zini.
Oddiy odam uning soatma-soat, daqiqama-daqiqa qilib aytib bergan gaplariga shubha qila olmas edi. Uning xotirasiga qoyil qolmasdan iloj yo’q edi. Xuddi kompyuter kabi hamma xabarlar va nomlarni o’z xotirasida saqlar va joyida qo’llana olardi. Ammo Mirtemir uning ‚”mag’zi‚”ni tezda chaqdi. Bir kuni unga mamlakatdan bir do’stidan olgan xabarni aytdi. Bu xabarni faqat u va do’sti bilardi, xolos. Oradan uch kun o’tib, Chol unga telefon qilib, ‚”Hozirgina bir muhim xabar‚” oldim deya o’sha Mirtemirdan eshitgan gapni uning o’ziga aytib berdi.
Mirtemir do’stiga xat yozib bu xabarni kimgadir aytib-aytmaganini so’radi. Xabar hali tarqalmaganiga ishonch hozil qilgach, avvaliga Cholni ruhiy xasta deb o’yladi. Keyin sinab ko’rmoqchi bo’ldi va bir to’qima xabarni aytdi. Oradan bir soat o’tar-o’tmas shu erdagi tanishlardan biri telefon qilib, favqulodda muhim bir xabar eshitgani va buni juda ishonchli manbadan olganini aytdi. Mirtemir kuldi-da:
-Choldanmi?-dedi.
-E, sizga ham aytdilarmi?-dedi haligi odam.
Shundan keyin u Cholni kuzatsa, mana shu yo’l bilan o’zini ahamiyatli shaxs deb tanitar va hammaning diqqat markazida bo’lar ekan. Pensiyada bo’lgani uchun vaqti ko’p. Turli gazetalarni o’qiydi. Radiolarni eshitadi va o’zi to’plagan ma’lumotlar asosida o’zi ham turli xabarlarni to’qir ekan. Amerikada yashayotgan vatandoshlar ishxona va uyning yo’lidan boshqa narsani bilmaganlari uchun uning og’ziga qarab o’tirar ekanlar.
U tinmay boshqalarni yomonlar ham ekan. ‚”Falonchiga men boshpana olib berdim, ablah, salom bermay ketdi”, ‚”Pismadonchini ishga joylab qo’ydim, iplos xabar ham olmay qo’ydi‚” kabi gaplarni yangi kelgan vatandoshlarga bot-bot aytar ekan. Ular Amerikani yaxshi bilmaganlari uchun unga g’irt ishonib, bir necha oy uning atrofidan ayrilmay qolisharkan. Chunki Vatanda birov oraga kirmasa ishga o’tib bo’lmasligini ular yaxshi biladilar va ‚”tajriba‚”dan kelib chiqib, bunday ‚”ahamiyatli‚” odamning etagini mahkam tutishga intiladilar. Amerikada esa jiddiy bir ishga, ayniqsa, hukumat ishiga o’tayotganda, birov oraga tushsa, ostonadan qaytib ketasiz. Bu erda til bilishingiz, imtihondan o’tishingiz kerak. Bo’lmasa ‚”chol‚”lar tugul mollarning ham foydasi tegmaydi.
Chol tinmay Boymirza otani yomonlar edi. Bu Mirtemirga yoqmadi. Chunki Mirtemir Boymirza ota bilan ustoz-shogird tutingan, uni ulug’ inson deb hisoblar va uning sakson yoshlik to’yini o’zi bosh bo’lib o’tkazgandi.
Mirtemir Cholni qancha sovuq qarshi olsa, u shuncha tez-tez keladigan bo’ldi. Oxiri bir kun u ‚”Mirtemirni ham men ishga joylab qo’ydim‚” degan gapini eshitib qoldi va Cholga ‚”Shunaqa gaplar aytishga uyalmaysizmi?‚” dedi. Shu bilan oralari sovuqlashdi.
Ammo yangi yilga bir kun qolganda Chol Mirtemirga telefon qildi va:
-Turkiyadan Olmosli kelgan, juda muhim xabar bor, men Rahim va ukasi Abduvahobni ham chaqirdim, bir kelib keting,-dedi.
Mirtemir Olmoslini yaxshi tanirdi. U hukumat ishlarida ishlagan va keyin tijoratga o’tgan, juda badavlat odam edi. Turkiyada va keyin Avropada yashagan muxolifatchi Xolisni bir necha yil pul bilan ta’minlab, kata-katta mablag’larni sochib yurgan. Mirtemirga yomonligi ham, yaxshiligi ham tegmagan. Mirtemir uning oilasini yaxshi bilardi. Onasi va singlisi bilan gaplashgan, ular Vatan hasratida yongan ajoyib insonlar ekanligini ko’rgan edi.
Olmosli Vatanga ishbilarmon sifatida borgan va tezda yuqori tabaqalarga yo’l topa olgan edi. O’zi Karimovning maslahatchisi va ukasi Karimovning xorijiy banklardagi ishonchli vakiliga aylangandi. Birdan ularning oralari buzilgani haqida gap-so’zlar tarqaldi va Olmosli xorijga chiqib yashayotgan Xolisning yonidan ayrilmay qoldi. Uni bugun umraga olib borsa, bir oydan keyin Amerikaga boshlab borardi. Bugun Turkiya prezidenti bilan uchrashtirsa, bir oydan keyin Avropa bo’ylab sayohatga olib chiqardi.
U Turkiya rahbarlarining erkatoyi edi. U haqda juda ko’p maqolalar yozilgan va uning juda sirli odam ekanligi aytilardi. Uning o’zi ham maqolalar yozar va dunyoning o’ta dolzarb muammolari haqida keskin fikrlar bildirar edi. Uning maqolalari Mirtemirga yoqar va uchrashganlarida ko’pincha ana shu masalalar atrofida gaplashishar va Olmosli chuqur mushohada yuritguvchi yaxshi suhbatdosh edi. Shu bois Mirtemir u bilan uchrashuvni rad etmadi.
Mirtemir kelganda Cholning uyida Olmosli bilan Turkiyalik bir xonim ham bor edi. Uni jurnalist deb tanishtirishdi. Ammo jurnalistga emas, sportchiga o’xshab ketardi. Mirtemir undan shubha qildi va uning oldida gapirmaslikka urindi.
Gap Karimov haqida edi. Rahim Karimovni, uning siyosatini yomonlar ekan ukasi aksini gapirardi. Oxiri Rahim chiday olmadi va o’rnidan turib, ukasini mushtlay ketdi. Chol va boshqalar bir chetga o’tib, tomosha qila boshladilar. Mirtemir ularni arang ajratib qo’ydi. Shundan keyin Chol oshni damlar ekan, Olmosli Mirtemirni bir chetga olib:
-Fevral oyining o’rtasida Vatanga qaytamiz, hammamiz bir uchqichda qaytamiz,-dedi.
-Tinchlikmi?-deya qiziqdi Mirtemir.
-Karimov bitdi. Xolisni uning o’rniga qo’yamiz, sizlar ham unga qo’shilib, uni qo’llashlaringiz kerak!
-Birinchidan, Karimovni ketgani yoki ketishiga ishonmayman,-dedi Mirtemir.- Ishongan taqdirimda ham Xolisga ishonmayman. Karimov bilan uning farqi yo’q.
-Shu gapni o’ziga ham aytgan ekansiz, unga shu gapingiz juda qattiq botgan, nega farqi yo’q?-deya e’tiroz bildirdi Olmosli.-Bugun Karimovdan qutulish uchun lozim bo’lsa, hatto shayton bilan ham birlashish kerak.
-Shaytonga qarshi shayton bilan birlashish shaytonlikni qabul qilishdir,-dedi Mirtemir kinoya bilan,- Uning ismi Xolis ammo o’zi xolis emas. Karimovning eng katta xatosi tanqidni ko’tara olmasligi va tanqid uchun odamlarni quvg’inga olishidir. Xuddi shu narsa Xolisda ham bor. Tanqid qilgan odamni ig’vogar deb e’lon qiladi, unga to’hmatlar uyushtiradi, ustidan bo’htonnomalar yozdiradi va hokazo. Buning uchun siz bergan pullarni sarflaydi, tabiiyki. Hatto uni tanqid qilgan odamni o’ldirtib yuborish uchun ham harakat qiladi. Bundan xabaringiz bor.
Karimovning ikkinchi xatosi o’z atrofiga axmoq bo’lsa ham, o’g’ri muttaham bo’lsa ham faqat o’zini maqtagan, sodiq bo’lib ko’ringan odamlarni to’playdi. Oxirida ularning sadoqatini ham oyoq osti qiladi. Ayni narsa Xolisda ham bor. Uni maqtasangiz buni sadoqat deb biladi. Atrofiga faqat ana shundaylarni yiqqan. Karimovga o’xshab u ham mahalliychi. Yonidagi tozilari yo ukasi, yo jiyani yoki hamyurti. Qolgan bitta ikkitasi esa adashganlar.
Karimovning uchinchi xatosi o’zidan boshqa hammani ‚”hech kim‚” deb biladi. Ayni narsa Xolisda ham bor. Xullas, Karimovda qanday illat bo’lsa, hammasi Xolisda ham bor. Har ikkalasi ham o’z tinchligi, o’z manfaati uchun minglab odamlarni yo’qotib yuborishga tayyor shaxslar. Buni uzoqda turib bilmaysiz, ammo yaqinida bo’lsangiz, darhol anglaysiz. Bugungacha kim Xolisga yaqin kelgan bo’lsa, hammasi tashlab ketdi. Nega? Chunki u ham ashaddiy diktator. Agar Karimovni o’rniga kelib qolsa, hammani qon qustiradi. Karimovga o’xshab bugun dinchi, ertaga ateist, indinga millatchi…
Bu gaplar Olmosliga uncha yoqmadi. Lekin Mirtemirga qarshi gapirishni istamadi va:
-Iqtisodni ham bilmaydi. Bugunga qadar ikki million dolllar pulning boshiga etdi. Eng zo’r joylarda yashatdim, qo’lini isiq suvdan sovuq suvga urdirmadim, dunyoni kezdirdim, uy joy qilib berdim, xullas, bor-butimni sarfladim, endi uni mansabga qo’yishim va u mendan qarzlarini uzishi kerak,-dedi.
Gapni indallosini aytganda, Olmosli haqiqatdan ham ko’p pul sarfladi, Faqat Xolisning o’ziga emas. Balki Karimovni ag’darish maqsadida Turkiyaga olib kelingan yoshlarning ham hamma xarajatlarini u to’ladi. Muxolifatning ro’znomasi uchun ham u pul berdi.
-Ha, gazeta chiqarish uchun siz pul berganingiz va gazetani jo’natishni singlingiz bo’yniga olganidan xabarim bor. Singlingiz juda ham vatanparvar. Erkaklar ko’tara olmagan gazeta to’plarini o’zi orqalab, uchqichga olib chiqqanini ko’rganman. Lekin Xolis faqat sizga emas, juda ko’p odamga va’da bergan. Mamlakatni deyarli bo’lib bergan. Mana shunday va’dalari evaziga qarz olib, umrguzaronlik qilmoqda. Bunday odamni mamlakat boshiga yaqin yo’latish millatga xoinlik qilish emasmi?
Mirtemirning bunday keskin gapidan keyin bir zum aytgan gapidan uyalgandek bo’ldimi yoki yuragida boshqa gap bormi, Olmoslining ko’zida yosh aylanib ketdi va u ham Mirtemirga peshvozan suhbatni ayni maromda davom ettirdi.
-Shu erda o’tirbmanu ammo baribir u yana bir xato qilib qo’ymasin deya ko’nglim notinch. Bilmasdan bir narsa deb yuborsa hamma rejalar izdan chiqib ketadi. Bu planimizni ham ana u dindorlar bilan o’rtoqlashib qo’yibdi…
-Qanaqa plan? Qanaqa dindorlar?
Mirtemir birdan hushyor tortdi. Olmosli bilan birga kelgan ayol tag’in maxsus xizmatlardan bo’lmasin? Tag’in bu yana bir o’yin bo’lib chiqmasin?
U rostdan ham bir plan bormi-yo’qligini va bundan Xolisni xabari bo’lib-bo’lmaganini aniqlash uchun Olmosliga:
-Siz bilan gaplashayapsiz, lekin bunga Xolis qanday qaraydi? Uning boshqalar bilan hamkorlik qilishiga aslo ishonmayman. Qo’ying, bu mavzuni umuman yopaylik va oshni eb tarqlaylik,-dedi.
-Oshdan keyin N’yu Yorkka boramiz, Akbarxon aka bilan ham gaplashamiz,-dedi Olmosli.
-Men borolmayman, ertaga Yangi yil va oilam bilan birga bo’lishni istayman.
-Oilangizni olib yuring, tayyorgarlik yaxshi va hammaga etadigan joy ham bor. Agar kerak bo’lsa, u kishining uyiga yaqin mehmonxonadan joy ham oldirib qo’yganmiz.
-Lekin men baribir Xolisni sizning rejangiz bo’yicha yurishiga ishonmayman,- dedi Mirtemir garchi reja nimaligini bilmasa ham.
Shunda Olmosli Cholning telefonini oldida Olmoniyaga telefon qildi:
-Bu erda butun muxolifat birlashdi va Toshkentga borishga tayyor,-dedi.
Olmosli Xolisning ovozini eshitiladigan qilib qo’ygan edi.
-Men Karimovni bitirdim, mamlakatni qo’lga kiritdim, yoningizdagilarning menga keragi yo’q. Ular faqat indamay o’tirsalar, bas. Qolgan gapni kelganingizda gaplashamiz!-dedi Xolis.
Xolisning bu gapi Olmoslini shoshirib qo’ydi va rangi oqarib ketdi.Ammo noqulay vaziyatlardan chiqishga usta odam bo’lgani chun darhol:
-Bu axmoq bilan bir ish qilish qiyin. Narigisi ham axmoq. Shu tashabbusni siz qo’lingizga olishingiz kerak,-dedi Mirtemirga.
-General bo’lishni orzu qilmagan askar askar emas deyishadi. Demak, men ham askar emasman. Men birinchidan, hech qachon kimgadir tobe bo’lishni istamayman. Juda ham erkin odamman. Ikkinchidan, kimnidir o’zimga tobe qilishni istamayman, chunki hammaning ham erkin bo’lishini istayman,-deb javob qildi Mirtemir.
-Bu ahvolda mukammal odamni topa olmaymiz va yana Xolis masalasiga qaytamiz,-dedi Olmosli bir zumda adashib qolgan otni yo’lga solgan chavandozdek mamnun qiyofda.
-Ha, siz bir narsani eng mukammal deya ko’rsating men sizning xatoingizni ko’rsataman. Siz bir odamni xatosiz deb ayting, men sizning xatoingizni aytaman. Siz mening xatoimni ayting, men sizning kimligingizni aytaman. Dunyo mana shunaqa. Lekin men odamni yaratgan Tangrining o’zi uning jonini olishi kerak degan qat’iy ishonchdaman. Karimov men bu dunyoda kechira olmaydigan yakka shaxs. Lekin uning ham o’limini istamayman. U ham yashasin va qilmishlari uchun mana shu dunyoda javob topsin.
-Bizga qo’shilmaysizmi?-deya so’radi Olmosli.
-Yo’q, bunday harakatlarning oxiri yomon bo’ladi, Xolis ilgari ham shunaqa xom-xatala ishlarga bosh qo’shib, ko’p odamni xonavayron qilgandi, agar yana bir narsa o’ylayotgan bo’lsa, uni to’xtatish kerak. Chunki bu yo’l bilan biz faqat diktatura mustahkam bo’lishiga yordam qilayapmiz. Bu ketishda oxiri Vatanda bir kishi ham ko’chaga chiqa olmaydigan bo’lib qoladi yoki diktatorga hamma odamni qirib tashlashi uchun sharoit qilib bergan bo’lamiz. Buning ustiga unutmang, qilich bilan kelgan, qilich bilan ketadi,-dedi Mirtemir.
-E, yo’q, nimalar deyapsiz, bir gap bo’lsa mana men bilgan bo’lardim. Faqat hammamiz birgalashib Vatanga qaytib boraylik, bitta uchqichda boraylik, xalq bizni kutib oladi va bu harakat inqilobga aylanib ketishi mumkin, degan plan bor edi, qo’shilmasangiz biz sizni majbur qila olmaymiz,-deya Olmosli ichkariga, boshqalar o’tirgan xonaga qarab yurdi.
Ichkarida Olmosli gapni uzoqdan boshlab, yana birgalikda Vatanga qaytish kerak degan gapni aytgandi, Mirtemir so’hbatga qo’shilmadi…
Shu bilan ular xayrlashdilar.
Amerikada bu suhbat bitib yangi yil kirib kelar ekan Vatanda ham yangi yil bayrami boshlanib ketgan edi.

1998 yilning oxiri, 1999 yilning yil boshi

Almatov bayram tabriklarini qabul qilar ekan, qo’lidagi qadahni ko’tarishga qo’rqib turgandi. Chunki hali Karimov so’rab qolishi yoki chaqirishi mumkin-da. Bugun u qabulxonaga telefon qilib, Karimovni tabriklash niyatini aytgandi, kotib bir zum o’tmasdan qayta qo’ng’iroq qilib:
-O’zlari sizga telefon qilar ekanlar,-dedi.
Shundan keyin yuragiga g’ul-g’ula tushdi. Nima gap ekan? Nega qabul qiladilar? Har doim bayram arafasida xayollariga kelmagan hadya olib borishimni bilar edilar-ku? Yoki birortasi biror narsa deb qo’ydimi?
Almatov hatto xayolida ham Karimovni senlashga qo’rqardi. Unga shunchalik jon oldirib qo’ygan-ki, u xayolimdan o’tganini ham bilib qolishi mumkin deb o’ylar edi.
Mana bir necha soatki savollar Almatovga tinchlik bermasdi. Dunyo qiziq ekan. Ko’pchilik uni juda qudratli, mamlakatni boshqarib turgan odam deydi. Ba’zilar hatto Karimovning jilovi ham uning qo’lida degan xayolga boradilar. U esa yangi yil bayrami kirib kelayotganiga qaramay qo’lidagi qadahni ko’tara olmaydi. Yegan ovqati ham tomog’idan o’tmaydi. Bir oddiy qul ham bayramda erkin bo’ladi, ammo u erkin emas edi. Qanchadan-qancha odamlar kelib, unga hadya berib, shirin-shirin gaplar aytib ketdilar. Na bir hadya ko’ziga ko’rindi va na bir shirin gap qulog’iga kirdi. Xayolida ham, dilida ham, qulog’ida ham faqat ‚”Nima gap ekan?‚” degan savol xuddi buldozerdek gurillab aylangani aylangan.
U har soniyada devordagi soatga qaraydi. Bir daqiqa u yoqda tursin, bir soniya ham juda uzoq vaqt ekan. Turib-turib, keyin soatga qarasa, endi yarim daqiqa o’tgan bo’ladi. Soatning ‚”tiq-tiq‚” etgani esa xuddi boshida birov yong’oq chaqqandek butun vujudini qoplab olgandi. Ana shu zayl vaqt imillay-imillay yangi yil kirishiga 25 daqiqa qolganda kotib telefon qildi va 20 daqiqadan keyin borishi kerakligini aytdi. U apal-tapal yo’lga chiqdi.
Almatov o’tiradigan binodan Devonga er osti yo’li bor edi. Bu tunneldan bitta engli mashina yura oladi. Ammo tunnel Karimov yashaydigan 3 qavatli uyning tagiga borganda bekiladi. Chunki narigi tomonini faqat Karimovning o’zi kabinet va uy orasi yo’lagi sifatida qo’llanadi. Shu bois favqulodda holatlarda Almatov o’sha nuqtaga qadar borar va u erdan tashqariaga chiqib, devon hovlisi orqali ichkariga o’tardi. U tunneldagina qo’llaniladigan mashinani qoldirib, yuqoriga chiqdi va Karimovning qabulxonasiga qarab yugurar ekan, xursand edi. Chunki ko’nglidan Karimov yangi yilni men bilan kutib olar ekan, degan fikr o’tdi. U Devon yoniga kelganda, to’satdan bir daraxtning ortidan Karimov chiqib qoldi. U anqayib qoldi. Boshqa birov ko’ziga Karimov bo’lib ko’rindimi yoki bu rostdan ham Karimovning o’zimi? Qo’rimalari qani? Bu soatda bu erda nima qiladi?
-Anqayma, shundan vafodor ekaningni va aytganimdan oldin kelishingni bilardim. Yur, biroz Devon hovlisida aylanib gaplashamiz,-dedi Karimov unga. Shundagina Almatov o’ziga keldi va qarshisida haqiqatdan ham Karimov turganiga ishondi.
-Yangi yilingiz bilan tabriklamoqchi edim,-deb Almatov Karimovni quchoqlamoqchi bo’ldi. Karimov gavdasini boshqa tomonga burdi-da:
-Qanaqa yangi yil?-dedi,- qani, ana u amaliyotni qanday o’tkazamiz, ana o’sha kun biz uchun yangi yil bo’ladi va o’shanda birgalikda ichamiz. O’sha kun formangni kiyib kelasan. Amaliyot yaxshi o’tsa, yangi yilni qutlaymiz, elkangga yana bitta yulduz taqib qo’yaman. Bo’lmasa, formani echasan!
Almatovning hadyasi ham qo’lida qoldi.
-Qo’lingdagini mana bu daraxtning ostiga qo’y,-dedi Karimov.
-Bu juda qimmatbahoo…
-Agar amaliyotni pishitmasang bu narsalar bir tiyinga qimmat bo’lib qoladi, amaliyot yaxshi o’tsa, demak seni eng katta hadyang o’sha bo’ladi. Unutma, ilgari poshsholar bur o’q bilan ikki hayvonni urganlar. Biz beshtasini birdan urayapmiz. Bu oson bo’lmaydi. Dindorlar masalasida bugungacha bizga ishonmagan dunyoni ishontirishimiz kerak. Saylovning msallig’ini tayyorlab qo’yishimiz lozim. Bu senga ham keyingi saylovgacha qolish garantiyasini beradi. Muxolifatni butunlay bitirishimiz shart. Xalqni ko’zini qo’rqitib turish lozim. Nihoyat, kuchimiz borligini, har qanday sharitda iqtidorni qo’lda tuta olishimizni boshqalar ham bilib qo’ysin. Bilasan, dunyoning qulog’i bor va hamma gapni eshitishadi. Shuning uchun tashqarida gaplashaylik degandim. Hamma bayram bilan ovora. Osmondan turib yozib oladiganlarning ham xayoliga bular shu paytda ishni gaplashadi degan gap kelmaydi. Yaxshilab eshitib ol. Amaliyotda kim qatnashasa ham vaqtini bilmasligi kerak. MXXdan ikki kishi biladi va ularga 15 fevral deb aytdim. Ammo amaliyotni bir kun keyinga mo’ljalla. Men hukumat majlisini ham 15 ga aytganman va bir kun qolganda 16 ga ko’chiramiz. Demak, 45 kun qoldi va bu haqda boshq gaplashmaymiz. Kamida 5 joyda shampanskiy ochasan. Hukumatdagilarga yaxshiroq qilib quy. Keyin bankdagilarga ham bir shisha ber. O’zingni odamlaring ham quruq qolmasin. MXX yaqinida ham bittasini och! Importniysidan bo’lsin. Kimning mahsuloti bo’lishini ham o’ylab qo’y. Shishalaar birin-ketin ochilsin! Hoziroq borib hamma narsani tekshirib chiq!
-Ijrochilarning ba’zilari MXX da…
-Shuni ham menga aytasanmi? Nodirxonga ayt, hammasini bitta bochkaga soladi!
Shu payt olisdan soatning bong urgani eshitildi, odamlarning qiyqiriqlari keldi va qaerdandir osmonga mushaklar otildi.
-Yangi yiling bilan tabriklayman,-dedi Karimov,- bunisi emas, keyingisi bilan!
Karimov shunday deb ortga qaytdi va daraxt ostidagi hadyani olib, bino ichiga kirib ketdi. Shundagina Almatov eshik yonida bir yigit kutib turganini va Karimov hadyani uning qo’liga tutqazganini ko’rdi. Favqulodda holatlar uchun qilingan bu eshikdan devonning hojatxonasiga kirish mumkin. Demak, qolgan qo’riqchilar ichkarida kutishmoqda va yangi yil oqshomi Karimovning qorni og’rib qoldi deb o’ylashsa kerak.
”Ha, otam, pishiqsiz!‚” deb qo’ydi xayolan Almatov.
U o’zini qushday his qildi. Demak, Karimov faqat unga ishonadi. Hatto MXXga ham aniq kunni aytmabdi. Agar hadyani olmaganda ko’ngli xira tortaradi, lekin hadyani ham oldi. Faqat nega uni darxtning ostiga tashlatdi va keyin qaytishda oldi? Balki ichida yozib oladigan bir narsa bormikan deb o’yladimi? Nahotki… Birdan ko’nglidagi ravshanlik o’rnini zulmat qopladi. ‚”U tullak, hatto o’ziga ham ishonmaydi‚” deb o’yladi va ana shunday deb o’ylaganidan qo’rqib ketib, atrofga qaradi. Shu payt badani junjikdi. Shundagina bu erga qadar yupun kelganini angladi. Darvoqe, Karimov ham juda yupun kiyimda edi. Balki havo sovuq emasdur? U qo’lini-qo’liga ishqamoqchi bo’lgandi barmoqlari qotib qoganini va havo juda sovuq ekanligini his etdi va yana yugurgancha ishxonasi tomonga ketdi.

Jahongir Muhammad.

(Davomi bor).

VASHINGTON: 2005-2006

Advertisements

About TURONZAMIN

supporter of democracy
This entry was posted in 1.BOSH SAHIFA, Assassin. Bookmark the permalink.